Skip to content

Εμείς τραγουδάμε για να σμίξουμε τον κόσμο

02/05/2009

ritsos_101

Και να αδελφέ μου που μάθαμε να κουβεντιάζουμε ήσυχα κι απλά.

Καταλαβαινόμαστε τώρα, δεν χρειάζονται περισσότερα.

Κι αύριο λέω θα γίνουμε ακόμα πιο απλοί.

Θα βρούμε αυτά τα λόγια που παίρνουνε το ίδιο βάρος

σ’ όλες τις καρδιές, σ’ όλα τα χείλη.

‘Ετσι να λέμε πια τα σύκα-σύκα και τη σκάφη-σκάφη.

Κι έτσι που να χαμογελάνε οι άλλοι και να λένε,

«Τέτοια ποιήματα, σου φτιάχνουμε εκατό την ώρα.»

Αυτό θέλουμε κι εμείς.

Γιατί εμείς δεν τραγουδάμε για να ξεχωρίσουμε αδελφέ μου απ’ τον κόσμο.

Εμείς τραγουδάμε για να σμίξουμε τον κόσμο.

…έχεις ακόμη να κλάψεις πολύ

ώσπου να μάθεις τον κόσμο να γελάει.

Μέρες πολλές το σκεφτόμουν ότι θέλω να κάνω ένα αφιέρωμα στο Γιάννη Ρίτσο. Έτος Ρίτσου φέτος και το μόνο αφιέρωμα που έβλεπα ήταν στις οθόνες του Μετρό. 100 χρόνια από τη γέννηση του, έφτανε και η Πρωτομαγιά, μέρα που επέλεξε για ημέρα γενεθλίων του…όλα φώναζαν πως επιβάλλεται να κάνω ένα μνημόνιο, έστω!

Και να που από την Κροτ έμαθα πως υπάρχει αυτή η πρωτοβουλία για να ξαναθυμηθούμε τον ποιητή της Ρωμιοσύνης.

Ψάχνοντας πριν από λίγο καιρό στο διαδίκτυο για τον Ρίτσο, έπεσα πάνω σε ένα πολύ καλό αφιέρωμα του «ως3» στον Ρίτσο, όπου βρήκα και αυτό το κείμενο του Γιώργου Χρονά που μου άρεσε πάρα πολύ και είπα να το δείξω και σε σας.

Στο μάθημα των αισθημάτων του

Στο διάλειμμα ενός μαθήματος Λατινικών, το 1962, στον Πειραιά, πρωτοδιάβασα ποιήματα του Γιάννη Ρίτσου. Το τετράδιο, που τα είχαν αντιγράψει, ήταν ανοιχτό και η ανάγνωσή τους με άλλαξε. Οι λέξεις του σχημάτιζαν εικόνες. Οι εικόνες στοιχεία της φύσεως. Κίνηση. Αναπνοές. Ιδρώτας. Πέρασαν χρόνια και τον συνάντησα στο σπίτι του στον Αγιο Νικόλαο, στην Αχαρνών. Δίπλα στον ομώνυμο ηλεκτρικό σταθμό. Περάσαμε στο σαλόνι. Η φωνή του θερμή. Μιλούσε σαν να συνέθετε μουσική. Τα χέρια του όπως σε έργο του Γκρέκο. Μου πρόσφερε καφέ και νερό. Γλυκό του κουταλιού. Τον έβλεπα να με φροντίζει σαν μπάτλερ. Με τρόμαξε. Με κινήσεις αυστηρές. Ολοι οι ρυθμοί εντός του. Εδώ κάθομαι το βράδυ. Είπε. Ακούω Μπαχ στο πικ-απ. Και γράφω. Μέχρι αργά. Είδα τη σκηνή. Νύχτα. Η κουρτίνα να γέρνει. Η υγρασία να ανεβαίνει. Θα μπορούσατε να είσαστε ο Τένεσι Ουίλιαμς, της Μεσογείου, μ’ όσα έχετε γράψει, του είπα. Δεν απάντησε. Ηταν ο Ρίτσος του Κόσμου. Τον ξαναείδα άλλη μια φορά. Είχαμε πάει με τον Τσαρούχη. Του έδωσε έναν πρόλογο για τις Τρωάδες του Ευριπίδη, που ανέβαζε – για το βιβλίο που προήλθε από την μετάφραση του ζωγράφου. Εφαίνοντο πόσο φίλοι ήσαν και αγαπιόνταν με λόγια και σιωπές. Κάτι μεγαλειώδες.
Τελευταία φορά τον είδα να βγαίνει από τον ηλεκτρικό, στο Μοναστηράκι -από τους ελάχιστους διανοούμενους στην Ελλάδα που κινούνταν με δημόσια μέσα- και πήγαινε στη Μητρόπολη όπου γινότανε μια διάσημη κηδεία, το όνομα του νεκρού ήταν τυπωμένο στον Τύπο της ημέρας. Εκανε κρύο. Φορούσε γούνα. Αναψε τσιγάρο βγαίνοντας και προχώρησε. Ο Βισκόντι -είπα- από την Μονεμβάσια – η πατρίδα του Ρίτσου.
Κάθε φορά που διαβάζω ποιήματά του -δεν τον ένοιαζε που ήταν πολυγραφότατος- ξαναμπαίνω στο μάθημα των αισθημάτων. Αρρωστα ή υγιή έρχονται και με απαλύνουν. Μια σάλπιγγα ακούγεται, ένα παιδί ψηλά κοιτά πάνω από την Πύλη των Λεόντων, στην είσοδο του Κάστρου της Μονεμβάσιας, το σπίτι που γεννήθηκε ο ποιητής. Πιο κάτω, ο τάφος του, μες στη νύχτα φέγγει. Εχει πανσέληνο απόψε. Ο Ξένος, από την ομώνυμη συλλογή του, με υποδέχεται – προηγήθηκε ο Ρίτσος και ακολούθησε ο Παζολίνι με το Θεώρημά του, έχουν το ίδιο θέμα. Κάποιο ραδιόφωνο παίζει. Ενα παράθυρο ανοίγει. Ο Γιάννης Ρίτσος είναι εδώ. Πάντα μένει εδώ. Δεν έχει φύγει.

Το ποίημα που έβαλα στην αρχή, το επέλεξα, όχι μόνο γιατί ακούγεται και ο ίδιος ο ποιητής αλλά και γιατί το σκέφτομαι συχνά -πυκνά τώρα τελευταία…χτες ειδικά με τις διαφορετικές συγκεντρώσεις, για ακόμα μια φορά μου ήρθε στο μυαλό το ποίημα. Και ειδικά εκεί που λέει :

Γιατί εμείς δεν τραγουδάμε για να ξεχωρίσουμε αδελφέ μου απ’ τον κόσμο.

Εμείς τραγουδάμε για να σμίξουμε τον κόσμο.

Άντε να δούμε, πόσα χρόνια θα μας πάρει ακόμα μέχρι να μάθουμε τον κόσμο να γελάει;

υ.γ. Πρέπει οπωσδήποτε να δείτε την σχετική ανάρτηση του Βυτίου, οπωσδήποτε όμως!

Advertisements
17 Σχόλια leave one →
  1. 02/05/2009 22:38

    πολύ ωραίο το κείμενο του Χρονά.

    Δες κι αυτό, αν δεν το είδες ακόμα:
    http://bazoma.blogspot.com/2009/04/blog-post_30.html

  2. 03/05/2009 01:57

    Συγχαρητήρια σε αμφότερες για τα αφιερώματα και τις παραπομπές σας. Μια αποστομωτική απάντηση σε όσους σνομπάρουν τη στρατευμένη τέχνη.

  3. 03/05/2009 13:41

    @Κροτ
    Το είδα τώρα! Πολύ καλό όντως, θένκς για την παραπομπή!
    @Τσαλ
    Εγώ πάλι σύντροφε, σνομπάρω τον όρο «στρατευμένη τέχνη». Απλά!
    Σας φιλώ

  4. 03/05/2009 16:51

    καλά έκανες και το άφησες και σήμερα πάνω-πάνω το αφιέρωμα κοκκινομπαλονίτσα!
    (όπως κατάλαβες έρχομαι από…αλλού!)

    όσο για τα «στρατευμένα» αφού συμφωνήσω μαζί σου να πω και ότι ο ίδιος ο Ρίτσος (φαίνεται να) τα αντιστρατεύεται – σε μεγάλα κομμάτια τού έργου του –

    καλό υπόλοιπο στην κυριακή σου

  5. 03/05/2009 17:04

    Και γω έτσι πιστεύω Χάρη μου!
    Και για τα δύο που λες… 🙂
    Και μιας και ήμουν κι εγώ αλλού πριν, να σου πω πως περιμένω το δικό σου σπίτι, πώς και τι! Και μέχρι να στο φτιάξει ο τεχνικός…βάλε μπρος ένα μπλογκ καλέ! Άντε!!!!

  6. 03/05/2009 23:59

    Εμένα μου αρέσει ο εν λόγω όρος γιατί αναπολώ «αλλες εποχές» και τρομοκρατεί και τους «νοικοκυραίους» ξυπνώντας μέσα τους κοιμισμένα φαντάσματα!

    Είδα που λέτε χθες και την ταινία για τη Μπάαντερ Μάινχοφ και πήρα μερικές καλές ιδέες χιχι 🙂

  7. 04/05/2009 15:48

    κοκκινομπαλονάκι δεν αντέχεται πια η ταχύτητα ροής τών πληροφοριών εδωμέσα!! 🙂

    πολύ καλημέρα σου (όπου να’ναι φτάνει και το νέο γλυκό τού κουταλιού – και δεν έχω ούτε καν μάστερ στη μαγειρική η φτωχιά)

  8. 05/05/2009 18:14

    Δεν ξέρω, εμένα αυτό το «έχεις ακόμη να κλάψεις πολύ ώσπου να μάθεις τον κόσμο να γελάει», όσο όμορφο και ποιητικό και να είναι, με ψυχοπλακώνει. Μου αφήνει το ίδιο συναίσθημα με το «νικημένο μου ξεφτέρι, δεν αλλάζουν οι καιροί / με φωτιά και με μαχαίρι πάντα ο κόσμος προχωρεί» από τον Κεμάλ: αυτό της ματαιότητας.

    Λίγη αισιοδοξία, βρε παιδιά!

  9. 07/05/2009 08:18

    Συγχώρα με, για το άσχετο και μάλιστα σε μια τέτοια ανάρτηση.
    Σήμερα έχει παρουσίαση ο Νίκος Κ. Για την πρόσκληση σε παραπέμπω στο «http://keipi.blogspot.com/2009/05/blog-post_06.html». Να ‘σαι καλά, φιλενάδα.

  10. 07/05/2009 10:32

    Καλημέρα σας αγαπητοί Τσαλ., yx και px και αγαπητότατη Χάρη!
    Ετοιμάζω ανάρτηση σήμερα, επιτέλους εντός γραφείου, να ηρεμήσω και λίγο!
    @Σύντροφο Τσαλ. : ηδονίζεσαι να τρομοκρατείς «νοικοκυραίους»; Δεν είναι κακό! 👿
    Εγώ την έχασα αυτήν την ταινία! Πρέπει να τη βρω!
    @Χάρη
    Η αλήθεια είναι ότι τρέχει σαν τρελή η πληροφορία εδώ μέσα…κι εγώ… 2 μέρες αν λείψω, την χάνω! Τι γλυκό;;;;;;;;;;;;;;;;;;;;;;;;;;;;
    @yX
    Εγώ πάλι, αυτό το διαβάζω σαν απειλή…για αυτούς που μας στερούν το κοινό τραγούδι, που μας στερούν το γέλιο, που μας στερούν δικαιώματα! Καμία ματαιότητα, μόνο προτροπή για να αλλάξουμε ΕΜΕΙΣ τα πράγματα! Με βια…Άρα πολύ αισιόδοξα είναι και τα δύο ποιήματα!
    Οι χωριστές πορείες-συγκεντρώσεις, αυτό είναι που γεννά την απαισιοδοξία. Αλλά θα το νικήσω και αυτό μέσα μου!
    @pX
    Μπονζούρ! Θα πάω, θα πάω…θα βρω και τον Βλάχο φαντάζομαι εκεί!
    Χρυσέ μου, εμείς ακούμε και «Κόκκινο» οπότε έχω μάθει για την παρουσίαση από προχθες! Θα σου κάνω πλήρη αναφορά! Μάλλον θα ρίξουμε αρκετό γέλιο! Ζούλειαααα, που λέει και ο Βλάχος!

  11. 07/05/2009 13:45

    Αφύπνισε την ευαισθησία μου η παράσταση «Ισμήνη», με την Ασπασία Παπαθανασίου, που είχα την τύχη να δω έφηβος

    Τον ξαναλάτρεψα όταν άκουσα τις απαγγελίες του που μοίραζαν περσι με τις εφημερίδες, ιδίως η Σονάτα του Σεληνόφωτος

    Μπαλονάκι, ήγγικεν η ώρα… περιμένω νέα Σ;ο)))

  12. 07/05/2009 19:41

    Να μία ακόμη μεγάλη μου αγάπη,κοντά στα υπόλοιπα ιερά τέρατα που
    λατρεύω,Μίκης,Ελύτης,Κατράκης κ.λ.π.

  13. 07/05/2009 22:20

    @Μον Ντοκτόρ
    Και γω έπαθα πλάκα με την απαγγελία του! Φοβερός, θεατρικός και στοιβαρός όσο χρειάζεται, ευαίσθητος…όλα μαζί! Τα μάζεψα κι εγώ και τα φυλάω ως κόρη οφθαλμού!
    Έχετε μέιλ!
    @Χριστόδουλο Ζησάκη
    Και δικές μας αγαπές, όλοι αυτοί που αναφέρατε…και κάποιοι ακόμα! Πολλά αφιερώματα θέλω να κάνω! Ελπίζω όλα να είναι καλά με την υγεία σας αγαπητέ!

  14. 07/05/2009 22:29

    τίποτα δεν έχασες βρε! αναφορά ήτανε στο γλυκό τού κουταλιού που μάς έχεις φάτσα-κάρτα 😛

  15. 07/05/2009 22:54

    ααα, μάλιστα! έλεγα να ρίξω, τώρα που καλοκαιριάζει, και λίγο παγωτό από το πλάι…καϊμάκι; Ναι!

  16. 09/05/2009 22:00

    το είδα το παγωτό σου (σού’γραψα κιόλας) γιατί έκανα μια γύρα τώρα μια που’χα χάσει χτες διάφορα

    σού’πα και περαστικά,ε; (αλλά αυτό το ποστ μάλλον έπεται! 😳 )

    [ιδέα ουρανοκατέβατη – για σκέψου να μπορούσαμε να γυρίζουμε πίσω τον χρόνο με βάση τα σχόλια: δεν θα πόναγες κοκκινομπαλονίτσα ύστερα από δύο μέρες! 😀 )

  17. 09/05/2009 22:30

    δεν είναι κακή η ιδέα σου…
    αλλά πάλι θα πόναγα…γιατί έπρεπε να τη κάνω αυτή την «επέμβαση» γιατί πόναγα!
    Αλλά αυτό με το undo το έχεις σκεφτεί;
    ρίχνεις κάτω ένα ποτήρι, ας πούμε; Μην ανησυχείς, undo και πάλι όρθιο το ποτήρι! Αυτό που δεν έχω αποφασίσει ακόμα είναι στα πόσα undo να σταματάω!!

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: